Բովանդակություն
Ամենաընթերցվող

  • ԼԵՅԼԱ ԱԲԴՈՒԼԼԱԵՎԱ. «ԱԴՐԲԵՋԱՆԱԿԱՆ ԿՈՂՄԸ ՈՂՋՈՒՆՈՒՄ Է ԲԱՆԱ ...
  • ԻԼՀԱՄ ԱԼԻԵՎ. «ՍԱ ՈՂԲԵՐԳԱԿԱՆ ՏԱՐԵԹԻՎ Է ԱԴՐԲԵՋԱՆԱԿԱՆ ԺՈՂՈ ...
  • Բահրամ Ղասեմի. «Ղարաբաղի վերաբերյալ հայերեն պաստառները ...
  • Ադրբեջանը Աբու Դաբիում բանակցում է ռազմական նշանակությ ...
  • ԷԼՄԱՐ ՄԱՄԵԴՅԱՐՈՎ. «ՀԱԿԱԿԱՆ ԿՈՂՄԸ ԱՐՀԵՍՏԱԿԱՆՈՐԵՆ ՓՈԽՈՒՄ ...
  • «168 ժամ». «Նիկոլ Փաշինյանի հերթական նվերը Պուտինին»
  • Վոլֆգանգ Իշինգեր. «Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորու ...
  • ՆԱԽԱԳԱՀ ԻԼՀԱՄ ԱԼԻԵՎԸ ՇՆՈՐՀԱՎՈՐԵԼ Է ԱԴՐԲԵՋԱՆԱԿԱՆ ԺՈՂՈՎՐԴ ...
  • Իշխանությունը վաճառում է ազատությունը, կամ նոր Հայաստան ...
  • 26.02.2019
  • Օրացույ
    «    Март 2019    »
    ПнВтСрЧтПтСбВс
     
    1
    2
    3
    4
    5
    6
    7
    8
    9
    10
    11
    12
    13
    14
    15
    16
    17
    18
    19
    20
    21
    22
    23
    24
    25
    26
    27
    28
    29
    30
    31
    Կարծիք
    Վիճակագրությո



    Flag Counter

    Վիտալիյուս Կարակորսկիս. «Արդբեջանական ժողովրդի ցեղասպանությունը (1905-1994)» պատմական ակնարկը միայն լուսաբանում է ադրբեջանական ժողովրդի ցեղասպանության թեման»

    irevanaz.comՑեղասպանության մասին գրել բացառիկ դժվար է, դա ես շատ լավ գիտեմ՝ ինքս ինձ, քանի որ շատ տարիներ, որպես հրեա լրագրող Լիտվայում զբաղվում եմ Հոլոքոստի հիմնահարցով: Երբ խոսք է գնում հազարավոր անմեղ զոհված կյանքների մասին, բոլորովին էլ հեշտ չէ օբյեկտիվ լինելու համար տիրապետել էմոցիաներին եւ զգացումներին:

    Մյուս կողմից նման պարագաներում գոյություն ունի անտարբերության որոշ ձեւի վտանգ, որ իբր. «մի մարդու մահը ողբերգություն է, իսկ միլիոնների զոհվելը վիճակագրություն է»:

    Հոլոքոստի հետ առնչվող զգացումները մինչեւ օրս էլ չեն հանդարտվում, թեկուզ այս սարսափելի երեւույթն ուներ իր սկիզբն ու վերջը եւ այս մարդակեր վարչակարքը ջախջախվեց: Պատմությունը վաղուց է իր վճիռը կայացրել այդ հանցավոր գաղափարախոսության հանդեպ եւ այդ գործելակերպի նկատմամբ, իսկ կոնկրետ դատական վճիռները՝ դահիճների դեմ ներկայացվել են, ներկայացվում են եւ հուսով եմ, որ ներկայացվելու են եւ ուժի մեջ են մտնելու:

    Այլ բան է կովկասյան ժողովուրդների դեմ ուղղված եւ դարեր շարունակ ձգձգվող ողբերգությունը: Այստեղ ցեղասպանության զոհերն ու դահիճները նախկինի պես հարատեւում են կողք-կողքի, այս սարսափելի հանցագործության ոգեւորողներն ու պատվիրատուները կազմում են դավադիր պլաններ, ինքնակամ ձեւում են սահմանները եւ իրենց արյունոտ վիճակագրության պլաններն իրականացնում վրացիների, չեչենների եւ ադրբեջանցիների հանդեպ...

    Արժե արդյո՞ք ասել, որ շարունակվող հակամարտության պայմաններում միակողմանի ճշմարտության մենաշնորհը ոչ թե պարզապես վտանգավոր, այլ մահացու է... Իսկ սովետական զավթման ժամանակ առաջացած մենաշնորհը Լիտվայում (եւ ոչ միայն Լիտվայում) հարատեւել է շուրջ քսան տարի: Անկախության տարիներն, այնուամենայնիվ իզուր չեն անցել, մեր երկրում կարելի է թվարկել մի քանի հեղինակների, որոնք խոր թափանցում են մինչեւ հիմա Կովկասը անհանգստացնող հիմնահարցերի մեջ: Նրանց մեջ աչքի է ընկնում լիտվացի պատմաբան, ազգաբան եւ քաղաքական մեկնաբան Իմանտաս Մելյանասը, որի աշխատությունների մի մասը նվիրված է թուրքական, կովկասյան եւ մահմեդական թեմատիկային:

    Նրա նորագույն աշխատությունը լիտվերեն լույս տեսած «Ադրբեջանական ժողովրդի ցեղասպանությունը (1905-1994)» պատմական ակնարկն, որը մայիսի վերջերին տպագրվել է «Genocidas ir rezistencija» գիտական հանդեսի 2009 թվականի № 1(25) էջ՝ 132-150-ում), պետական գիտահետազոտական հրատարակչությունում՝ Լիտվայի ցեղասպանության եւ բնակիչների դիմադրության հետազոտության կենտրոնում (ԼՑԲԴՀԿ):

    Սա առաջին նմամօրինակ աշխատություն է ոչ միայն Լիտվայում, այլ նաեւ ամբողջ մերձբալթյան պատմագրությունում, որը տպագրվել է պետական գիտական հրատարակչությունում, որի նպատակն է լիտվացի ընթերցողին ծանոթացնել մարդկության պատմության եւս մի խայտառակ էջին: Այն, որ այս պատմական ակնարկում մի ժողովրդի ներկայացուցիչները հանդես են գալիս որպես զոհեր, իսկ մյուսինը որպես դահիճ, արտացոլում է այն ժամանակվա կոնկրետ իրավիճակը եւ ոչ թե հեղինակի համակրանքն ու հակակրանքն է արտահայտում այս կամ այն ժողովրդի հանդեպ:

    Պատերազմի եւ երկպառակության ժամանակ անմեղ տուժողներ լինում են երկու կողմից էլ, սակայն սույն հոդվածը նվիրված է ոչ հայ-ադրբեջանական հարաբերություններին որպես այդպիսին եւ նամանավանդ ոչ հայ-թուրքական հարաբերություններին այլ միայն լուսաբանում է ադրբեջանական ժողովրդի ցեղասպանության թեման: Ըստ էության այս հոդվածով Լիտվայում ավարտվում է միակողմանի ճշմարտության մենաշնորհը:

    Իմ կարծիքով Ի.Մելյանասի ուժեղ կողմը ներկա դեպքում հանդիսանում է այն հանգամանքը, որ նա ինքը չի պատկանում հակամարտող կողմերից ոչ մեկին: Առավել եւս, ձգտելով օբյեկտիվության պատմաբանը դիմել է Լիտվայի հայկական սփյուռքի ներկայացուցիչներին եւ խնդրել ներկայացնել նկարագրվող պատմական դեպքերի մասին եղած նյութերը: Ակնարկում հայերենից բացի օգտագործվել են ֆրանսիական եւ ռուսական աղբյուրները: Սակայն, իրականում այս աշխատությունը բնական է դարձնում Ի.Մելյանասի յուրահատուկ ուշադրությունը լիտվական հեղինակներին՝ Վ.Կրեվե-Միցկյավիչյուսին, Պ.Վայտեկունասին, Ռ.Լապայտիսին, Դ.Մուսնիցկասին եւ այլոց:

    Իհարկե, թեման բացահայտելու համար առաջին հերթին օգտագործվել են ադրբեջանական աղբյուրները: Հեղինակի խոսքերով հոդվածի լույս ընծայմանը մեծ օժանդակություն են ցուցաբերել Բալթիայի ադրբեջանցիների Կոնգրեսը (նախագահը Ահմեդով Ուլդուզխանը - Ռիգա) եւ Լիտվայի ադրբեջանցիների Համայնքի նախագահ՝ Մահիր Համզաեւը: Այսպիսով, տվյալ գիտական աշխատության համար ստեղծվել է ընդարձակ եւ հարուստ փաստերի ու փաստարկումների հիմք՝ դրան սակավատեղյակ լիտվացի ընթերցողների համար (բոլորովին առաջին անգամ հրատարակվող) փաստեր, փաստաթղթեր, հիշողություններ, նամակագրություններ (պաշտոնական անձանց), հրապարակախոսների, ազգագիրների, պատմաբանների դիվանագետների եւ գրողների հոդվածները:

    Ի տարբերություն այս թեմայով գրող Եվրոպական հեղինակների, Ի.Մելյանասը չի տառապում քաղաքական կոռեկտությամբ, որովհետեւ նրա ձեւակերպած եզրակացությունները հնչում են որպես վճիռ մարդատյացների եւ զավթիչների հանդեպ:

    «Էթնիկական մաքրազտումները, որոնց ժամանակ որոշ տարածքների ազգագրական իրավիճակը փոխվում է այդ տարածքի նախկին բնակչության բնաջնջման կամ տեղահանության ճանապարհով, բոլորի կողմերից ընդունված է համարել ցեղասպանություն կամ ավելի ճիշտ՝ ազգասպանություն, ցեղասպանության մի այլ տարատեսակ: Եվ դրա համար էլ ադրբեջանցիների ցեղասպանությունը, ինչպես նաեւ Ադրբեջանի այլ ժողովուրդների ներկայացուցիչների, որոնք դավանում են Իսլամը, չի կարող «ավելի արդարացի» լինել, քան այն ցեղասպանությունը որն ապրել են հենց իրենք՝ հայերը:

    Իսկ «Մեծ Հայաստան» ստեղծելու պլանը, որն իրականացվել է էթնիկական մաքրազտման ճանապարհով, շատ բանով նման է այսպես կոչված «կենսական տարածքի» ընդարձակման, որն իրականացվել էր նացիստական Գերմանիայի կողմից:

    Հայաստանը չցանկանալով համաշխարհային հանրության կողմից ընդունված միջազգային իրավունքի նորմերի եւ սկզբունքների հիման վրա լուծել այս արյունահեղ հիմնահարցը, ինչպես նաեւ ճանաչել ադրբեջանական ժողովրդի ցեղասպանությունը, ինչպես նաեւ դուրս գալ զավթած տարածքներից, հատուցել պատճառած վնասը, առաջին հերթին իրեն թույլ չի տալիս կարգավորել իր հարաբերությունները հարեւան պետությունների հետ: Իսկ դա Ռուսաստանի համար, որը ձգտում է իրականացնել իր ռազմավարական աշխարհաքաղաքական նպատակները Կովկասում (եւ ոչ միայն Կովկասում) նախադրյալներ է ստեղծում հետագայում այդ «սառեցված» հակամարտությունները շահարկել տարածաշրջանում եւ խաղարկել հակամարտության մասնակիցների ճակատագիրը:

    Կարդալով Ի.Մելյանասի աշխատությունը ես միշտ հիշել եմ ՄԱԿ-ում ԱՄՆ-ի այն ժամանակվա դեսպան տիկին Ջին Կիրկպատրիկի 25 տարի առաջ (1984 թվականի հոկտեմբերի 10-ին) սիոնիզմի դեմ ուղղված հերթական կամպանիայի առթիվ մարգարեաբար արտասանած խոսքերը (իսկ Թուրքիայի եւ Ադրբեջանի դեմ ուղղված մշտական քարոզչական հարձակումները հիշեցնում են մի շարք պետությունների եւ նրանց ղեկավարների «հակասիոնիզմը»):

    «Մենք թույլ ենք տվել ստի տարածվելուն եւ չենք հերքել այն: Այնուհետեւ այն գերաճել է քաղաքականության եւ այդ քաղաքականությունը նույնպես չի դատապարտվել եւ գերաճել է մահվան... Երբեմն ամբողջ մի ջողովրդի ճակատագիրը կախված է լինում խոսքերից...»:

    Վիտալիուս Կարակորսկիս,

    Լիտվայի Եվրոհամայնքի Խորհրդի անդամ:


    Печать
    

    Добавление комментария

    Ваше Имя:
    Ваш E-Mail:
    Код:
    Включите эту картинку для отображения кода безопасности
    обновить, если не виден код
    Введите код:

    Օրվա լուր

    


    ՆԱԽԱԳԱՀ ԻԼՀԱՄ ԱԼԻԵՎԸ ՇՆՈՐՀԱՎՈՐԵԼ Է ԱԴՐԲԵՋԱՆԱԿԱՆ ԺՈՂՈՎՐԴԻՆ ՆՈՎՐՈՒԶԻ ՏՈՆԻ ԱՌԹԻՎ

    «Ադրբեջանում Նովրուզ բայրամը միշտ պաշպանվել է օտար ազդեցությունից, ոչ մի ուժի թույլ չի տրվել այն դուրս մղել մեր ժողովրդի ոգուց։ Նրա մեծ հոգևոր ուժի շնորհիվ մեզ հաջողվել է անցյալի նույնիսկ ամենաբարդ ժամանակաշրջանում պահպանել ապագայի նկատմամբ լավատեսությունն ու հավատը։ Այն, որ այսօր գարնանային տոնը վերածվել է հիրավի համաժողովրդական տոնի՝ հանդիսանում է մեր պետական անկախության նվաճումներից մեկը։
    Մեր երկրում գարնան գալուստը նշվում է մեծ հանդիսավորությամբ՝ դարերի հիշողության մեջ հետքեր թողած արարողություններին համապատասխան»։

    Հրատապ լուրեր

    

         ՆՈՐ ՀԱՅԱՍՏԱՆ     
    Շեղշե լյա ֆամ. Ի՞նչ է անում Իվան քաղաքապետարանում

    

         ՂԱՐԱԲԱՂՅԱՆ ԿԱՐԳԱՎՈՐՈՒՄ     
    Ադրբեջանի համբերությունն էլ սահման ունի - Հիքմեթ Հաջիև

    

         ԱԴՐԲԵՋԱՆԻ ԱԳՆ     
    Անհնար է աղավաղված ձևով մեկնաբանել ԵԱՀԿ-ի Հելսինկյան եզրափակիչ ակտում հստակ ձևակերպված սկզբունքները - Լեյլա Աբդուլլաևա

    Վերլուծական

    

         ԿՈՌՈՒՊՑԻԱ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՁԵՎՈՎ     
    Միրզո Արարատյան. «Ռուբեն Վարդանյանը բռնվեց»

    

         ՆՈՐ ՀԱՅԱՍՏԱՆ    
    Սորոսի «երեխաները» Հայաստանում

    

         ԻՐԱԿԱՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆ    
    Հայ առաքելական եկեղեցու ներկայացուցիչների շքեղ ապրելակերպը

    Տեսանյութեր

    

    США проводят тренинги по подрывной деятельности в России

    irevanaz.com

    

    ФЕВРАЛЬСКИЙ ГРОМ - ПЕСНЯ, КОТОРАЯ ПОЯВИЛАСЬ НА СВЕТ КАК НАРОДНЫЙ ПРОЕКТ ОБЩЕСТВЕННОСТИ КАЗАХСТАНА

    

    МИХАИЛ ЗАДОРНОВ: «Я НЕ ПОНИМАЮ АРМЕНИЮ! ЗАЧЕМ ЕЙ ДВА МОРЯ ЕСЛИ У НЕЕ НЕТ НИ ОДНОГО КОРАБЛЯ?»

    Հարցազրույց

    

         ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ    
    Սմբատ Կարախանյան. «Ռուսաստանում կա կարծիք, որ առաջիկա վեց ամսում Հայաստանը 50 հազար մարդ է լքելու»

    

    irevanaz.com

         ՈՒՂԵՐՁ ՆԻԿՈԼ ՓԱՇԻՆՅԱՆԻՆ    
    Արսեն Բաղդասարյան. «Օգնեք տուն վերադառնամ» - ՎԻԴԵՈ

    

    irevanaz.com

         ՀԵՏԱԶՈՏՈՂԻ ԿԱՐԾԻՔ      
    Ֆիլիպ Էկոզյանց. «Լեռնային Ղարաբաղը Ադրբեջանի հողն է»

    Ով ով է Հայաստանում

    

    irevanaz.com

    Նիկոլ Վովայի Փաշինյան՝ Հայաստանի Հանրապետության 16-րդ վարչապետ

    

    irevanaz, irevan

    Կարեն Վիլհելմի Կարապետյան – Հայաստանի Հանրապետության նախկին վարչապետ

    

    irevanaz.com

    Հարությունյան Դավիթ Էդոնիսի - Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության անդամ

    Մամուլում

    

    Իշխանությունը վաճառում է ազատությունը, կամ նոր Հայաստանի դեգրադացիան

    Նախկին նախագահ Սերժ Սարգսյանի եղբայրը՝ Ալեքսանդր Սարգսյանը, պետությանն է փոխանցել 18.5 միլիոն դոլար։ Անհատույց։ Սա ոչ թե դեղին մամուլի հրապարակում է կամ բամբասանք, այլ ՀՀ կառավարության աշխատակազմից՝ լրատվամիջոցներից մեկին ուղարկված գրավոր պատասխան։ Այդ մասին «ՍիվիլՆեթ»-ին գրավոր...։

    

    «168 ժամ». «Նիկոլ Փաշինյանի հերթական նվերը Պուտինին»

    «Հայաստանի իշխանությունն այդպես էլ որևէ բանական բացատրություն չներկայացրեց՝ ինչո՞վ էր պայմանավորված Սիրիա հումանիտար առաքելություն ուղարկելու քայլը։
    Հայտարարությունները, որ դա պայմանավորված էր Սիրիայում գոյություն ունեցող մարդասիրական խնդիրների լուծմանն աջակցելու ցանկությամբ, ծիծաղելի էին։ Իսկ եթե հաշվի առնենք, որ

    

    irevanaz.com

         ՓՈՐՁԱԳԵՏԻ ԿԱՐԾԻՔ      
    Սերգեյ Մարկով. «Փաշինյանին զայրացնում է Մինսկի և Մոսկվայի հետ Բաքվի հարաբերությունները»

    Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի Մինսկ այցը տեղի է ունեցել՝ Հայաստանի նոր ղեկավարության իր հիմնական դաշնակիցներ՝ Ռուսաստանի և Բելառուսի հետ հարաբերությունների ակնհայտ վատթարացման ֆոնին։

    Այս մսին «Մոսկվա-Բաքու» պորտալին ասել է Ռուսաստանի Քաղաքական հետազոտությունների ինստիտուտի տնօրեն Սերգեյ Մարկովը։

     


    SOCIAL NETWORK

    Լռահոս
    

    Լայնածավալ զորավարժությունների ժամանակ Ադրբեջանը գործի է դրել «Պոլոնեզ» ՀԿՌՀ-ներ

    

    Նախչըվանում շահագործման է հանձնվել ադրբեջանական բանակի դաշտային ուսումնական կենտրոնը

    

    «Ադրբեջանի հնարավոր ռազմական գործողությունները կարող են արդարացված համարվել միջազգային հանրության մի հատվածի մոտ»

    

    Ի՞նչ գործ ունեն Հայաստանի երիտասարդ քաղաքացիները Ադրբեջանի օկուպացված տարածքներում - Լեյլա Աբդուլաևա

    

    ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահները՝ Ալիև-Փաշինյան հանդիպման մասին

    

    Միրզո Արարատյան. «Ռուբեն Վարդանյանը բռնվեց»

    

    Ադրբեջանի ԱԳՆ ղեկավարն իր անհանգստությունն է հայտնել Բաքվում Ռուսաստանի դեսպանին

    

    Ադրբեջանը կոտրել է փաշինյանական կարծրատիպը - Ֆիքրեթ Սադըխով

    

    Հիքմեթ Հաջիև. «Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման բանակցությունների ձևաչափը հայտնի է»

    

    Էլմար Մամեդյարով. «Ադրբեջանը Ղարաբաղի շուրջ արդյունավետ բանակցությունների կողմնակից է»

    

    Բահրամ Ղասեմի. «Ղարաբաղի վերաբերյալ հայերեն պաստառները անընդունելի են»

    

    Հայ սադրիչները ցույց են տվել իրենց իսկական դեմքը և անհարգալից վերաբերմունք կաթոլիկ եկեղեցու նկատմամբ

    

    Ռազմական տեսակետից Դավիդ Տոնոյանի հայտարարությունը որևէ նշանակություն չունի»

    

    Ադրբեջանի ԱԳՆ մեկնաբանել է Հայաստանի պաշտպանության նախարարի վերջին հայտարարությունը

    

    Դմիտրի Սավելև. «Խոջալուի ողբերգությունը անկասկած, սարսափելի վայրագություն է»

    

    Աուրելիյա Գրիգորիու. «Ես չեմ ափսոսում, որ Հայաստանի խորհրդարանում ասել եմ Խոջալուի մասին ճշմարտությունը»

    

    Բելգիայի մայրաքաղաք Բրյուսելում կայացել է ադրբեջանցիների համաեվրոպական ցույց

    

    Իշխանությունը վաճառում է ազատությունը, կամ նոր Հայաստանի դեգրադացիան

    

    Վոլֆգանգ Իշինգեր. «Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորումը հսկայական քաղաքական ջանքեր է պահանջում»

    

    «168 ժամ». «Նիկոլ Փաշինյանի հերթական նվերը Պուտինին»

    Copyright © 2009 IREVANAZ.COM