Բովանդակություն
Ամենաընթերցվող

  • Ասիմ Մոլլազադե. «Մեծամորի ԱԷԿ-ը ռումբ է, որը կարող է պա ...
  • ՈՒղեծիր է արձակել Azerspace-2 հեռահաղորդակցական արբանյա ...
  • Շահ Մահմուդ Քուրեշի. «ԼՂ հակամարտությունը սպառնալիք է հ ...
  • ԷԼՄԱՐ ՄԱՄԵԴՅԱՐՈՎ. «ՀԱՅ-ԱԴՐԲԵՋԱՆԱԿԱՆ ՀԱԿԱՄԱՐՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՐԳ ...
  • Ադրբեջանի և Հայաստանի պաշտպանության նախարարների միջև հա ...
  • 18.09.2018
  • 19.09.2018
  • 17.09.2018
  • Էլմար Մամեդյարով. «Մենք Ղարաբաղի վերաբերյալ բանակցությո ...
  • ՀԻՆ ԻՐԵՎԱՆԸ՝ Սարդարի (Աբբաս Միրզա) մզկիթը- նկարիչ՝ Դյու ...
  • Օրացույ
    «    Октябрь 2018    »
    ПнВтСрЧтПтСбВс
    1
    2
    3
    4
    5
    6
    7
    8
    9
    10
    11
    12
    13
    14
    15
    16
    17
    18
    19
    20
    21
    22
    23
    24
    25
    26
    27
    28
    29
    30
    31
     
    Կարծիք
    Վիճակագրությո



    Flag Counter

    Հայերի Արևմտյան Ադրբեջանի տարածքում վերաբնակեցման պատմությունը

    irevanaz.comՊատմությանը հայտնի է, որ հայերը երկար տարիներ օգտվում էին բոլոր հնարավոր ու անհնար միջոցներից ու իրենց  հովանավորների օգնությամբ ձգտում էին ամրապնդվել Արևմտյան Ադրբեջանում՝ ներկայիս Հայաստան, ինչպես նաև Ադրբեջանում վերաբնակեցված վայրերում ու շրջաններում: Նրանք ինչպես Անատոլիայում, այնպես էլ Ադրբեջանում արհեստականորեն ավելացնելով մարդկանց թվաքանակը, հավակնում էին իրենց բնակություն հաստատած հողերին: Հայերն ուռճացնելով թվերը, ասում էին, որ իբր մեծամասնություն են կազմել Արևմտյան Ադրբեջանում և հանդիսանում են նրա վաղեմի բնակիչները: СBC հեռուստաալիքին տված հարցազրույցում այդ մասին պատմում է պատմաբան Իսրաֆիլ Մամեդովը:
    «Իմ հայ  ծանոթներից ու ընկերներից շատերը բնակարան ունեին Սումգայիթում, Բաքվում, Իրավանում,  Լեռնային Ղարաբաղում և այլուր: Ղարաբաղում ապրողների մեծամասնությունը ծերեր էին, որոնց հայ «քաղաքագետները», Զորի Բալայանները և մյուսները քարոզելով ու տարբեր միջոցներով հրահրեցին ադրբեջանցիների դեմ: Անդրադառնալով պատմական փաստերին ուզում եմ նշել, որ  1823 թվականին Երմոլովի առաջարկով Ղարաբաղում մարդահամար է անցկացվել, որի տվյալների համաձայն այնտեղ ապրել է 18 500 ընտանիք, որից ընդամենը 1 500 հայկական ընտանիքներ են եղել, սա է պատմական իրողությունը: Սա ոչ հայերի, ոչ էլ ադրբեջանցիների, այլ ռուսների կողմից անցկացված հաշվառում է» - նշում պատմաբանը:
    Հայ գրականագետ Մանուկ Աբեղյանը գրել է՝  «Որտեղից են սկսվում հայերի արմատները, երբ, որտեղից և ինչ ճանապարհներով են նրանք եկել այստեղ... մենք ոչ մի ստույգ և պարզ վկայություններ չունենք:
    Իսրաֆիլ Մամեդով. «Ռուսների, ինչպես նաև հայազգի Երիցյանի տվյալների համաձայն՝ Իրևանի խանության տարացքում ապրել է 81 900  ադրբեջանցի և  22 500 հայ: Ինչպես տեսնում ենք, համեմատության կարիք չկա: 1873 թվականի տվյալներով  ներկայիս Հայաստանի 652 գյուղերը բնակեցված են եղել միայն ադրբեջանցիներով: Այդ գյուղերը հիմնահատակ ոչնչացվել են, իսկ բնակիչները սպանվել ու վտարվել են»:
    Իսրաֆիլ Մամեդովի  գրքում զետեղված են 7 աղյուսակներ, որոնք սովորական աղյուսակներ չեն՝  հայերը դրանք անվանում էին մարտիրոսականներ: Աղյուսակում նշված է 1873 թվականին ներկայիս Հայաստանի գյուղերում ապրած ադրբեջանցիների թվի մասին,  իսկ աղյուսակի վերջում՝ 1989 թվականի դիմաց  դրված է զրո թվանշանը, որն ինքնին խոսում է այն մասին, որ այնտեղ այլևս ադրբեջանցիներ չեն մնացել և նրանց վտարեցին սոսկ ադրբեջանցի լինելու համար:
    Իսրաֆիլ Մամեդով. «Այդ բնակավայրերն ունեցել են իրենց տները, մզկիթները, դպրոցները և այլն, որոնք հիմնահատակ  ոչնչացվել, հազարավոր մարդիկ սպանվել են:
    1948 թվականին ընդունված կոնվենցիայի համաձայն դա բառիս բուն իմաստով ցեղասպանություն էր:
    Որից հետո ժամանակ առ ժամանակ փոխվել են բոլոր այդ գյուղերի անուններն ու  տեղանունները»: 
    Հայ պատմաբանների տվյալների  համաձայն՝ Իրավանի խանության անկումից և Իրավանի նահանգի ստեղծումից հետո,  ռուսները փոխել են քաղաքի բոլոր փողոցների ու նրբանցքների անունները և վերանվանել  են նոր անուններով՝ Բաննայա, Բեզիմյաննայա, Բեհբուդովսկայա, Բազարնայա, որոնցից ոչ մեկը չունի ադրբեջանական ծագում: Հետագայում հայերի կողմից պարբերաբար շարունակվել է այդ գործընթացը՝ տարբեր պատրվակներով քանդվել են ադրբեջանական թաղամասերը, փոխվել են նրանց անվանումները: 
    Իսրաֆիլ Մամեդով. «1828 թվականից հետո, ռուսների միակ նպատակն էր՝ քրիստոնեացնել Հայաստանում ապրող ադրբեջանցիներին  և մեծ թվով քրիստոնյաներ բնակեցնել այնտեղ: Նախապես պլանավորվել էր 80 հազար կազակներ  բնակեցնել Հայաստանում: Սակայն կառավարության հաշվարկների համաձայն, դա մեծ ծախսեր էր պահանջում:  Ռուսներին ավելի ձեռնտու էր Թուրքիայում ու Իրանում, ինչպես նաև Ռուսաստանի և Ադրբեջանի  տարածքում  ապրող  հայերին վերաբնակեցնել Իրևանի խանության տարացքում»:
    Այսպես է սկսվել Ադրբեջանում ու նրա պատմական հողերում՝ Արևմտյանում Ադրբեջանում հայերի վերաբնակեցման գործընթացը: Դեռ Իրավանի խանության օրոք՝ հայոց կաթողիկոսարանի Էջմիածին բերվելուց հետո, հայ կաթողիկոսները օգտվելով խաների բարյացակամ վերաբերմունքից,  ընդլայնել են նրանց հետ հարաբերությունները ու իրենց կուտակած միջոցների հաշվին ժամանակ առ ժամանակ գնել են ադրբեջանցիների հողերը և այնտեղ բնակեցրել են հայերին: Նշենք, որ Իրավանի խանության հողերի 96 տոկոսը պատկանել է ադրբեջանցի խաներին ու բեկերին, և ընդամենը 4 տոկոսը՝ հայերին:
    Իսրաֆիլ Մամեդով. «Ռուս դիվանագետ Ալեքսանդր Գրիբոյեդովը գրել է, որ արտասահմանից գաղթած  հայերին վերաբնակեցրեցին  ադրբեջանցիներին պատկանող բերրի հողերում: Այդ ժամանակաշրջանում, ամառային ամիսներին մահմեդականները գտնվում էին ամառանոցներում և տեղյակ չէին իրավիճակից: Վերադառնալով իրենց տները, նրանք ականատես եղան իրենց հողերում հայերի վերաբնակեցման փաստին»:
    Ինչպես վկայում են պատմական փաստերը, հայերը դարեր շարունակ հավակնել են ոչ միայն ադրբեջանական, այլև մյուս ժողովուրդների հողերին, որի նպատակն էր  հայ քաղաքագետների կողմից հորինված մեծ Հայաստան ստեղծելու երազանքը: Հայ ազգայնամոլների վարած դաժան քաղաքականության հետևանքով  ավերվեցին ու ոչնչացվեցին ադրբեջանական քաղաքներն ու գյուղերը,  պատմա-ճարտարապետական հուշարձանները, որի արդյունքում հարյուր հազարավոր խաղաղ ադրբեջանցիներ վայրագությամբ վտարվեցին ու արտաքսվեցին իրենց հայրենի հողերից, դառնալով փախստականներ ու հարկադրաբար տեղահանվածներ:


    Печать
    

    Добавление комментария

    Ваше Имя:
    Ваш E-Mail:
    Код:
    Включите эту картинку для отображения кода безопасности
    обновить, если не виден код
    Введите код:

    Օրվա լուր

    

    irevanaz.com


    ՖՐԱՆՍԻԱԿԱՆ ՍԵՆՏ ԷՏԻԵՆ ՔԱՂԱՔԻ ՔԱՂԱՔԱՊԵՏԻ ԱՆՈՒՆԸ ՆԵՐԱՌՎԵԼՈՒ Է ԱԴՐԲԵՋԱՆԻ ԱԳՆ-Ի «ՍԵՎ ՑՈՒՑԱԿՈՒՄ»

    «Ադրբեջանը վճռականորեն դատապարտում է ֆրանսիական Սենտ Էտիեն քաղաքի քաղաքապետ Գաել Պերդրիոյի անօրինական այցը ադրբեջանական Շուշա քաղաք, որը գտնվում է հայկական օկուպացիայի տակ:

    Ֆրանսիայի տեղական ինքնակառավարման մարմինը կոպտորեն խախտել է միջազգային իրավունքի նորմերն ու սկզբունքները, ինչպես նաև Ադրբեջանի օրենսդրությունը:

    Այդ քայլը նաև հակասում է Ֆրանսիայի օրենքներին, խրախուսում է Հայաստանի կողմից ադրբեջանական տարածքներում ստեղծված անօրինական ռեժիմին», - ասված է ԱԳՆ-ի տարածած հաղորդագրությունում:

    Հրատապ լուրեր

    

    irevanaz.com

         ԱԴՐԲԵՋԱՆԻ ՊՆԱԽԱՐԱՐՈՒԹՅՈՒՆ     
    Ադրբեջանական բանակում շարունակվում են ՀՕՊ ստորաբաժանումների վարժանքները

    

    irevanaz.com

         ՔԱՂԱՔԱԳԵՏԻ ԿԱՐԾԻՔ      
    Շարունաս Լիեկիս. «ԼՂ խնդրի կարգավորումը կախված է անմիջականորեն հակամարտող կողմերից»

    

    irevanaz.com

         ՀԻՆ ԻՐԵՎԱՆԸ      
    Սարդարի (Աբբաս Միրզա) մզկիթը- նկարիչ՝ Դյուբուա դե Մոնպերե. 1843թ.

    Վերլուծական

    

    irevanaz.com

         ԻՐԱԿԱՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆ     
    Նիկոլ Փաշինյանը չի կարող ապրել առանց փողոցային տրիբունայի

    

    irevanaz.com

         ՍՈՎՈՐԱԿԱՆ ԽԱՅՏԱՌԱԿՈՒԹՅՈՒՆ     
    «Փաշինյան Նիկոլն այդպես էլ չդարձավ վարչապետ. նա մնաց ընդդիմադիր խմբագիր»

    

    irevanaz.com

         ՔԱՂԱՔԱԳԵՏԻ ԿԱՐԾԻՔ      
    Ինչու՞ է Փաշինյանը հաճախակի այցելում Ղարաբաղ

    Տեսանյութեր

    

    irevanaz.com

    ԳՅՈՒՄՐԻՈՒՄ ՊԱՅԹՅՈՒՆ Է ՍՊԱՍՎՈՒՄ. ԳԵՎՈՐԳ ՀԱՐՈՅԱՆԻ ՀԱՐԱԶԱՏՆԵՐԻ ԲՈՂՈՔԻՆ ԿՄԻԱՆԱՆ ՆԱԵՎ ԱՅԼ ԾՆՈՂՆԵՐ

    

    irevanaz.com

    ԱԴՐԲԵՋԱՆԸ ԲԵԼԱՌՈՒՍԻՑ ՍՏԱՑԵԼ Է «ՊՈԼՈՆԵԶ» ՀԱՄԱԶԱՐԿԱՅԻՆ ԿՐԱԿԻ ՌԵԱԿՏԻՎ ՀԱՄԱԿԱՐԳԵՐԻ ՀԵՐԹԱԿԱՆ ԽՄԲԱՔԱՆԱԿ

    

    irevanaz.com

    ՆԻԿՈԼ ՓԱՇԻՆՅԱՆԸ ՉԻ ԿԱՐՈՂ ԱՊՐԵԼ ԱՌԱՆՑ ՓՈՂՈՑԱՅԻՆ ՏՐԻԲՈՒՆԱՅԻ

    Հարցազրույց

    

    irevanaz.com

         ՓՈՐՁԱԳԵՏԻ ԿԱՐԾԻՔ     
    Դմիտրի Վերխոտուրով. «Փաշինյանին պետք չէ Ղարաբաղում հակամարտությունը»

    

    irevanaz.com

         ՀԱՅԱՑՔ ՄՈՍԿՎԱՅԻՑ         
    Եվգենի Միխաիլով. «Մոսկվան ըմբռնել է Հայաստանում տեղի ունեցող իրադարձությունները»

    

    irevanaz.com

         ՓՈՐՁԱԳԵՏԻ ԿԱՐԾԻՔ     
    Սմբատ Կարախանյան. «Կառնավալն ավարտվեց, լրջանալու պահն է. Սերժ Սարգսյանի խոստումները դրված են Փաշինյանի սեղանին»

    Ով ով է Հայաստանում

    

    irevanaz.com

    Նիկոլ Վովայի Փաշինյան՝ Հայաստանի Հանրապետության 16-րդ վարչապետ

    

    irevanaz, irevan

    Կարեն Վիլհելմի Կարապետյան – Հայաստանի Հանրապետության նախկին վարչապետ

    

    irevanaz.com

    Հարությունյան Դավիթ Էդոնիսի - Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության անդամ

    Մամուլում

    

    irevanaz.com

         «THE JERUSALEM POST»    
    Արիե Գուտ. «Իսրայելը 1915 թվականին Օսմանյան կայսրությունում իրադարձությունները պաշտոնապես չի ճանաչում որպես ցեղասպանություն»

    Իսրայելը պաշտոնապես չի ճանաչում 1915 թվականին Օսմանյան կայսրությունում իրադարձությունները: Եվ այդ փաստը՝ փաստորեն մշտապես լայն հակաիսրայելական և հակասեմիտական  հիստերիա է առաջացնում Հայաստանում և հայկական ԶԼՄ-ներում: Ի տարբերություն ժամանակակից Գերմանիայի,..

    

    irevanaz.com

         «ԿՈՄԵՐՍԱՆՏ»      
    «Մոսկվային հատկապես զայրացրել է ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարին մեղադրանքի առաջադրումը»

    «Հայաստանը պոկվում է Հավաքականից, Ռուսաստանը դժգոհ է Հայաստանի նոր իշխանությունների գործողություններից» վերնագրի ներքո Հայաստանի մասին հերթական հոդվածն է հրապարակել ռուսաստանցի ամենահայտնի օլիգարխներից մեկին՝ Ալիշեր Ուսմանովին պատկանող «Կոմերսանտ» պարբերականը:
    Վկայակոչելով Ռուսաստանի պետական կառույցներում իր անանուն աղբյուրները՝

    

    irevanaz.com

    ՍՈՒՄԳԱՅԻԹԻ ԻՐԱԴԱՐՁՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ
    «Հակառակ արևմտյան քաղաքագետների պնդումների՝ սումգայիթյան իրադարձությունները ազգամիջյան բնույթ չէին կրում»

    Հակառակ արևմտյան քաղաքագետների պնդումների՝ սումգայիթյան իրադարձությունները ազգամիջյան բնույթ չէին կրում: Դա խորհրդային տարիների համար յուրահատուկ՝ հանցավոր խմբերի միջև «ռազբորկա» էր:

    Դրա մասին է վկայում այն հանգամանքը, որ ամենադաժան խմբերից մեկը գլխավորում էր ազգությամբ հայ Էդուարդ Գրիգորյանը:

     


    SOCIAL NETWORK

    Լռահոս
    

    Դմիտրի Սավելև. «Պետք է բոլոր ջանքերը գործադրել Խոջալուի ցեղասպանության ճանաչման համար»

    

    Ջեյմս Ուորլիք․ «Ղարաբաղի հարցի նկատմամբ այս աշխատակազմի կողմից հետաքրքրության վկայություն չեմ տեսնում»

    

    Ադրբեջանի ՀՕՊ-ի մարտական հրաձգությունները հետաքրքրություն են առաջացրել Եվրոպայում

    

    Ռեջեբ Թայիբ Էրդողան. «Ադրբեջանական հողերի արդեն քառորդ դար օկուպացման տակ գտնվելը անընդունելի է»

    

    Ուկրաինան, Թուրքիան, Ադրբեջանը և Վրաստանը անդրազգային հանցավորության դեմ համատեղ պայքարի մասին համաձայնություն են ձեռք բերել

    

    Ռոբերտ Քոչարյանը հայտարարել է նոր կուսակցություն ստեղծելու մասին

    

    Բանակը շարունակում է սնվել զինվորների կյանքերով. 44 մահ 9 ամսում

    

    Էլմար Մամեդյարով. «Մենք Ղարաբաղի վերաբերյալ բանակցություններում առաջընթաց ենք գրանցել»

    

    Միրզո Արարատյան. «Փաշինյան Նիկոլի հերթական ձեռքբերումը` Օսիպյանին ու Պողոսյանին Նյուրնբերգ են քարշ տալիս»

    

    Ազայ Գուլիև. «Հայկական ֆրանկոֆոնիան» լուրջ նշանակություն չի ունեցել

    

    Ադրբեջանի և Հայաստանի պաշտպանության նախարարների միջև հանդիպում չի եղել

    

    ԱՄՆ-ի ադրբեջանական համայքը Սպիտակ տան կայքում հայկական լոբբիի փորձերի դեմ պետիցիա է տեղադրել

    

    Անդրեյ Շենին. «Ադրբեջանը ԱՄՆ-ի համար կարևոր ռազմավարական երկիր է Հարավային Կովկասում»

    

    Արմեն Բեգլարյան. «Մենք մեր ձեռով մեր երեխեքին տանում ենք, ու վարի ենք տալիս»

    

    Գանիրա Փաշաևա. «Հայաստանը վարելով էթնիկական մաքրման քաղաքականություն, իրենց պատմական հողերից բռնի ուժով վտարելել են ադրբեջանցիներին»

    

    Գեորգի Ծերեթելի. «Ղարաբաղյան կարգավորման հարցում անտեսվել է ԵԱՀԿ-ի սկզբունքներ»

    

    ԱՄՆ նախագահի ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական Ջոն Բոլթոնը կայցելի Ադրբեջան

    

    Ասիմ Մոլլազադե. «Մեծամորի ԱԷԿ-ը ռումբ է, որը կարող է պայթել ցանկացած պահի»

    

    Ջորջ Քենթ. «ԼՂ հակամարտության կարգավորման գործում առաջընթաց է գրանցվել»

    

    «Լեռնային Ղարաբաղի տարածաշրջանը Ադրբեջանի մի մասն է»

    Copyright © 2009 IREVANAZ.COM